GEDENKEN

instalacja malarska, 2015

Gedenken odnosi się do problemu wojny „widzianej” z perspektywy pokolenia, które nigdy bezpośrednio wojny nie doświadczyło. W 2015 roku Magdalena Grzebałkowska w książce 1945. Wojna i pokój pisze: „Jako dziecko martwiłam się, że skoro coś jest poniemieckie, kiedyś może stać się >>popolskie<<. Podświadomie przejęłam w genach lęk moich przodków osadników, że miejsce, w którym żyję, jest nam dane tylko na chwilę”.

Tytuł Gedenken pochodzi z języka niemieckiego i oznacza „wspominać”, „pamiętać”. Ważny punkt odniesienia stanowi tu historia opuszczonych po II wojnie światowej domów na Mazurach. Lokalną ludność, uznaną za niemiecką, wysiedlono, a jej dobytek przejęli nowi mieszkańcy. Jednak ślady kultury „wroga”, istniejące do dziś, rzucają cień na tożsamość współczesnej społeczności, żyjącej na tych terenach.

Gedenken to malarska instalacja z postaci, które są inspirowane zobaczonymi i zasłyszanymi historiami o wojnie. Ledwo wyraźne sylwetki mają zwrócić uwagę na specyfikę pamięci, składającej się z obrazów, które pomimo swojej ulotności, wciąż są obecne. Postaci mogą sprawiać wrażenie żywych, ale każda z nich okazuje się okaleczona – brakiem twarzy czy fragmentu ciała. Istotny jest też wybór materiału – folii samoprzylepnej. Folia nadała im sterylny i sztuczny charakter. Postaci to tak naprawdę fantomy, obrazy z cudzych wspomnień.

Praca była pokazywana w dawnym Domu Słowa Polskiego w ramach wystawy dyplomowej Gęsia skórka (2015); na wystawie Coming Out – Najlepsze dyplomy ASP w Warszawie (2015); w ramach projektu Hosted Simply w warszawskim Spektrum Tower (2015) oraz w Heiligenkreuzer Hof w Wiedniu (2016).

GEDENKEN

painting installation, 2015

Gedenken refers to the problem of war “seen” from the perspective of a generation that never experienced it directly. In 2015 Magdalena Grzebałkowska published a book entitled 1945. Wojna i pokój (1945. War and Peace), in which she writes, “When I was a child I was worried that if something could be ‘post-German’, it could also become ‘post-Polish’. Unconsciously I inherited this fear of my parents’, the settlers, that the place I’m living in is ours only for an instant”.

The title Gedenken comes from German and means “to remember”, “to recall”. An important reference point is the history of deserted houses in Masuria after World War II. Local population, considered German, was forced to deportations while new inhabitants seized its belongings. Yet the remnants of the “enemy’s” culture, still existent, cast a shadow on the identity of community living now in Masuria.

Gedenken is a painting installation with human figures who are inspired by the seen and heard records about the war. The barely seen silhouettes, often even invisible at first glance, serve to focus attention on memory consisting of images which, despite their fleetingness, are still present. The figures can give an impression of being alive, but each of them transpires as dismembered – with no face or a part of their body missing. The selection of material is also esential, that is, self-adhesive vinyl sheets. The vinyl made them seem sterile and artificial. The figures turn out to be phantoms, images from not my memories.

The work was presented at the diploma exhibition Goosebumps in former House of Polish Word (2015); at Coming Out – Best Degree Pieces Academy of Fine Arts in Warsaw (2015); at international project Hosted Simply in Spektrum Tower in Warsaw (2015) and in Heiligenkreuzer Hof in Vienna (2016).